Αστεράκια του Μέλλοντος: Σχεδιάζοντας βιώσιμες λύσεις με ανοικτές τεχνολογίες
Σύντομη Περιγραφή του Έργου
Το Νηπιαγωγείο Ροδόπολης και το 2ο Νηπιαγωγείο Άνοιξης, μέλη του Διεθνούς Δικτύου Οικολογικών Σχολείων και βραβευμένα με την Πράσινη Σημαία, συνεργάστηκαν κατά τη διάρκεια του σχολικού έτους 2025-2026, με στόχο τη διερεύνηση περιβαλλοντικών προκλήσεων και τον σχεδιασμό βιώσιμων λύσεων αξιοποιώντας ανοικτές τεχνολογίες.
Με αφετηρία ένα μήνυμα από τη Γη που ζητούσε βοήθεια, τα παιδιά ανέλαβαν τον ρόλο των μικρών ερευνητών, μηχανικών και ενεργών πολιτών. Μέσα από δραστηριότητες διερεύνησης, συνεργασίας, δημιουργικού σχεδιασμού και προγραμματισμού, αναζήτησαν τρόπους εξοικονόμησης ενέργειας στο σχολικό περιβάλλον, σχεδιάζοντας μια έξυπνη κατασκευή βασισμένη στο Arduino και σε αισθητήρα φωτός.
Ειδικότερα, το έργο «Έξυπνα Φώτα Σχολείου» αξιοποιεί την ανοιχτή τεχνολογία, το ανοιχτό υλικό (open hardware) και τον απλό αυτοματισμό, μετατρέποντας τα σχολικά κτήρια σε ενεργά πεδία βιωματικής μάθησης. Μέσα από τον σχεδιασμό και την κατασκευή ενός έξυπνου συστήματος φωτισμού που λειτουργεί σε συνάρτηση με το φυσικό φως, τα παιδιά του νηπιαγωγείου έρχονται σε επαφή με τη δυναμική της τεχνολογίας ως εργαλείο προς όφελος του ανθρώπου, του περιβάλλοντος και των δημόσιων χώρων. Το σχολείο παύει να αποτελεί απλώς χώρο φιλοξενίας της μάθησης και μετατρέπεται σε ένα ζωντανό εργαστήριο καινοτομίας, όπου η τεχνολογία συνδέεται με πραγματικές ανάγκες της καθημερινότητας και με ζητήματα βιωσιμότητας και εξοικονόμησης ενέργειας.
Συνεργασία Σχολείων και Σχολικής Κοινότητας
Το έργο υλοποιήθηκε μέσα από τη συνεργασία δύο νηπιαγωγείων που ανήκουν σε διαφορετικές δημοτικές ενότητες του Δήμου Διονύσου.
Η συνεργασία περιλάμβανε:
- Κοινό σχεδιασμό και συντονισμό των δράσεων από τις εκπαιδευτικούς.
- Διαδικτυακές και δια ζώσης ανταλλαγές μεταξύ των δύο σχολείων.
- Κοινά εργαστήρια παιδιών.
- Κοινά εργαστήρια με τη συμμετοχή γονέων.
- Συλλογικές διαδικασίες λήψης αποφάσεων και ψηφοφορίας.
- Ανταλλαγή ιδεών, σχεδίων και πρωτοτύπων.
Ιδιαίτερα σημαντική υπήρξε η συμμετοχή των οικογενειών, οι οποίες λειτούργησαν ως συνεργάτες της μαθησιακής διαδικασίας και συνέβαλαν ενεργά στα βιωματικά εργαστήρια. Η σύμπραξη του Νηπιαγωγείου Ροδόπολης και του 2ου Νηπιαγωγείου Άνοιξης δημιούργησε την ομάδα “Τα αστεράκια του μέλλοντος” με στόχο την καλλιέργεια της ενεργού πολιτειότητας των μαθητών/τριών, την υπεύθυνη διαχείριση των πόρων και των πηγών ενέργειας, καθώς και τη σύνδεση με τους βασικούς στόχους της βιωσιμότητας. 
Μεθοδολογία
Η υλοποίηση του έργου βασίστηκε σε:
- Διερευνητική μάθηση (Inquiry Based Learning)
- Μάθηση μέσω έργου (Project Based Learning)
- Εκπαίδευση STEAM
- Design Thinking
- Maker Education
- Συνεργατική μάθηση
- Δημοκρατικές διαδικασίες συμμετοχής και λήψης αποφάσεων
- Εκπαίδευση για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη
Τα παιδιά συμμετείχαν ενεργά σε όλα τα στάδια του σχεδιασμού, της λήψης αποφάσεων, της κατασκευής και της αξιολόγησης της τελικής λύσης.
Εκπαιδευτικοί Στόχοι
Στόχοι της εκπαιδευτικής δραστηριότητας για τους μαθητές του νηπιαγωγείου είναι:
- Να παρατηρούν τις αλλαγές του φυσικού φωτός στον χώρο και να αναγνωρίζουν πότε η χρήση τεχνητού φωτισμού είναι απαραίτητη ή περιττή.
- Να κατανοήσουν βασικές έννοιες εξοικονόμησης ενέργειας και να αναπτύξουν στάσεις υπεύθυνης χρήσης των ενεργειακών πόρων στην καθημερινή ζωή του σχολείου.
- Να εξοικειωθούν βιωματικά με βασικές αρχές αυτοματισμού, αντιλαμβανόμενα ότι οι αισθητήρες και οι εντολές μπορούν να ελέγχουν τη λειτουργία συσκευών.
- Να συμμετέχουν σε απλές διαδικασίες οπτικού προγραμματισμού, αναπτύσσοντας δεξιότητες λογικής σκέψης, πρόβλεψης και κατανόησης της σχέσης αιτίου–αποτελέσματος.
- Να αναγνωρίσουν την τεχνολογία ως εργαλείο επίλυσης πραγματικών προβλημάτων και να καλλιεργήσουν συνεργατικές, διερευνητικές και δημιουργικές στάσεις μέσα από πειραματισμό και κατασκευή.
Περιβαλλοντικοί Στόχοι
- Ευαισθητοποίηση σε ζητήματα κλιματικής αλλαγής.
- Ανάπτυξη στάσεων υπεύθυνης κατανάλωσης ενέργειας.
- Κατανόηση της σχέσης ανθρώπου και περιβάλλοντος.
- Ενίσχυση της ιδιότητας του ενεργού παγκόσμιου πολίτη.
Τεχνολογικοί Στόχοι
- Καλλιέργεια δεξιοτήτων διερεύνησης, παρατήρησης και πειραματισμού
- Γνωριμία με ανοικτές τεχνολογίες.
- Κατανόηση βασικών εννοιών φυσικού υπολογισμού.
- Κατανόηση βασικών εννοιών αυτοματισμού, ανοιχτής τεχνολογίας και προγραμματιστικής λογικής
- Εισαγωγή στις έννοιες αισθητήρα, εισόδου και εξόδου.
- Ανάπτυξη υπολογιστικής σκέψης και επίλυσης προβλημάτων.
Κοινωνικοσυναισθηματικοί Στόχοι
- Συνεργασία και ομαδικότητα.
- Συμμετοχή σε δημοκρατικές διαδικασίες.
- Ανάληψη πρωτοβουλιών.
- Ανάπτυξη δημιουργικότητας και αυτοέκφρασης.
- Ανάπτυξη συνεργασίας, επικοινωνίας και συλλογικής δράσης.
Ομάδα Εκπαιδευτικών
Το έργο σχεδιάστηκε και υλοποιήθηκε από τις εκπαιδευτικούς των δύο νηπιαγωγείων, οι οποίες συνεργάστηκαν σε όλα τα στάδια της προετοιμασίας, της υλοποίησης και της αξιολόγησης.
Η ομάδα εκπαιδευτικών λειτούργησε ως κοινότητα μάθησης, υποστηρίζοντας τη διασύνδεση των δύο σχολικών μονάδων και τη δημιουργία κοινών μαθησιακών εμπειριών για τα παιδιά.
Εξοπλισμός και Ανοικτές Τεχνολογίες
Για την υλοποίηση του έργου αξιοποιήθηκαν:
-
Μικροελεγκτής Arduino UNO
-
Αισθητήρας φωτός (LDR)
-
LED (οπτική ένδειξη)
-
Βuzzer (ηχητική ειδοποίηση)
-
Breadboard
-
Καλώδια σύνδεσης
-
Αντιστάσεις
-
Πηγή τροφοδοσίας (USB ή Power Bank ή μπαταρία)
-
Υλικά κατασκευής (χαρτόνι, μακετόχαρτο, ανακυκλώσιμα υλικά
Το έργο βασίστηκε στη φιλοσοφία του ανοικτού λογισμικού και του ανοικτού υλικού, προωθώντας τη δημιουργική χρήση της τεχνολογίας ως εργαλείου επίλυσης πραγματικών προβλημάτων.
Δραστηριότητες
Δημιουργώντας μια κοινότητα μάθησης
Η συνεργασία μεταξύ του Νηπιαγωγείου Ροδόπολης και του 2ου Νηπιαγωγείου Άνοιξης ξεκίνησε μέσα από ένα κοινό βιωματικό εργαστήριο με τη συμμετοχή παιδιών, εκπαιδευτικών και γονέων. Η δράση αποτέλεσε μια πρώτη ευκαιρία γνωριμίας των δύο σχολικών κοινοτήτων και έθεσε τα θεμέλια για μια κοινή πορεία διερεύνησης, δημιουργίας και συνεργασίας.

Εικόνα 1: Κοινή δραστηριότητα των δύο σχολικών μονάδων (περίοδος Χριστουγέννων).
Με αφορμή τη συμμετοχή των σχολείων στο «Προσκλητήριο Αγάπης», τα παιδιά και οι οικογένειές τους δημιούργησαν φωτεινές χριστουγεννιάτικες κάρτες, ερχόμενα σε επαφή με τις βασικές αρχές των ηλεκτρικών κυκλωμάτων και τη λειτουργία του φωτός. Μέσα από τη διαδικασία αυτή τα παιδιά γνώρισαν τις βασικές αρχές ενός ηλεκτρικού κυκλώματος, πειραματίστηκαν με το φως και ανακάλυψαν πώς μια απλή ιδέα μπορεί να μετατραπεί σε λειτουργική κατασκευή.
Το εργαστήριο λειτούργησε ως η πρώτη κοινή μαθησιακή εμπειρία των δύο σχολικών κοινοτήτων και έθεσε τα θεμέλια για τη μετέπειτα ενασχόληση των παιδιών με τις ανοικτές τεχνολογίες.
Βίντεο 1: Στιγμές από την κοινή δραστηριότητα των δύο σχολικών μονάδων με σκοπό την εξοικείωση των μαθητών με τις έννοιες του κυκλώματος.
Η Γη ζητά βοήθεια
Αφού τα παιδιά είχαν ήδη αποκτήσει μια πρώτη εμπειρία με τα ηλεκτρικά κυκλώματα και το φως, δέχθηκαν ένα ιδιαίτερο μήνυμα από τη Γη. Μέσα από ένα βίντεο, ο πλανήτης μας ζητούσε βοήθεια για τις περιβαλλοντικές προκλήσεις που αντιμετωπίζει.
Ως μέλη του Δικτύου Οικολογικών Σχολείων και έχοντας επιλέξει για τη φετινή σχολική χρονιά τις θεματικές της Κλιματικής Αλλαγής, των Απορριμμάτων και της Ιδιότητας του Παγκόσμιου Πολίτη, τα παιδιά ανέλαβαν τον ρόλο των μικρών ερευνητών και άρχισαν να αναζητούν ιδέες και λύσεις που θα μπορούσαν να συμβάλουν σε ένα πιο βιώσιμο μέλλον.
Βίντεο 2: Υλικό για την κινητοποίηση των μαθητών σχετικά με την ανάγκη δημιουργίας της κατσκευής.
Γνωρίζοντας τον Arduino
Στο δεύτερο κοινό εργαστήριο, τον πρωταγωνιστικό ρόλο ανέλαβαν αποκλειστικά τα παιδιά. Οι μαθητές και οι μαθήτριες των δύο νηπιαγωγείων συμμετείχαν σε μια βιωματική συνάντηση αφιερωμένη στη γνωριμία με τις ανοικτές τεχνολογίες, τον φυσικό υπολογισμό και τον συμμετοχικό σχεδιασμό.
Αρχικά, τα παιδιά γνώρισαν το Arduino ως τον «εγκέφαλο» της κατασκευής τους και ήρθαν σε επαφή με βασικά εξαρτήματα, όπως ο αισθητήρας φωτός, το LED και το μονοτονικό ηχείο. Μέσα από παρατήρηση, πειραματισμό και συζήτηση, ανακάλυψαν τον ρόλο κάθε εξαρτήματος και άρχισαν να κατανοούν πώς μια κατασκευή μπορεί να αντιλαμβάνεται το περιβάλλον της και να αντιδρά σε αυτό.

Εικόνα 2: Γνωριμία και πειραματισμός των μαθητών των δύο σχολικών μονάδων με τα στοιχεία της κατασκευής.
Στη συνέχεια, εργαζόμενα σε μικρές ομάδες, ανέλαβαν να σχεδιάσουν τον χαρακτήρα που θα φιλοξενούσε τον μηχανισμό της λύσης τους. Κάθε ομάδα παρουσίασε την πρότασή της, εξηγώντας τις επιλογές και τις ιδέες της στους συμμαθητές της. Οι διαφορετικές προτάσεις αποτέλεσαν αφορμή για διάλογο, ανταλλαγή απόψεων και επιχειρηματολογία.
Η τελική επιλογή προέκυψε μέσα από διαδικασία δημοκρατικής ψηφοφορίας. Όλα τα παιδιά είχαν τη δυνατότητα να εκφράσουν τη γνώμη τους και να συμμετέχουν ισότιμα στη λήψη της απόφασης. Μέσα από τη διαδικασία αυτή αναδείχθηκαν οι αξίες της συνεργασίας, της συμμετοχής και του σεβασμού στη γνώμη των άλλων.

Εικόνα 3: Δραστηριότητα κοινής ψηφοφορίας των μαθητών και των δύο σχολείων για την ανάδειξη της χειροτεχνίας που θα φιλοξενήσει την κατασκευή
Το εργαστήριο αποτέλεσε ένα σημαντικό σημείο μετάβασης από τη διερεύνηση των περιβαλλοντικών προβλημάτων στον σχεδιασμό μιας πραγματικής τεχνολογικής λύσης. Τα παιδιά δεν λειτούργησαν απλώς ως χρήστες της τεχνολογίας, αλλά ως δημιουργοί, σχεδιαστές και ενεργοί πολίτες που αναζητούν τρόπους να συμβάλουν σε ένα πιο βιώσιμο μέλλον.
Τελική κατασκευή και παρουσίαση λύσης: Δύο σχολεία, δύο διαδρομές
Η διαδρομή του Νηπιαγωγείου Ροδόπολης
Στάδιο 1: Γνωρίζω το Arduino
Τα παιδιά ήρθαν σε επαφή με την πλακέτα Arduino και τα βασικά εξαρτήματα της κατασκευής. Παρατήρησαν τα μέρη της πλακέτας, συζήτησαν για τον ρόλο τους και διατύπωσαν τις πρώτες τους υποθέσεις σχετικά με τη λειτουργία τους.

Στάδιο 2: Κατασκευάζω το δικό μου Arduino
Οι μαθητές δημιούργησαν τρισδιάστατες αναπαραστάσεις του Arduino και των εξαρτημάτων του, προκειμένου να εξοικειωθούν με τη θέση και τη λειτουργία κάθε μέρους της κατασκευής. Με τρόπο αναλογικό πειραματίστηκαν με τη σύνδεση εξαρτημάτων αλλά και τη βασική λειτουργία του μικροεπεξεργαστή ως προς τον τρόπο “επικοινωνίας” με τους αισθητήρες αλλά και με τον Υπολογιστή.

Στάδιο 3: Σχεδιάζουμε την πασχαλίτσα μας
Τα παιδιά εργάστηκαν σε ομάδες και δημιούργησαν διαφορετικές εκδοχές της πασχαλίτσας που θα φιλοξενούσε τον μηχανισμό. Στόχος ήταν να διερευνήσουν ποιο σχήμα και ποιο μέγεθος εξυπηρετούν καλύτερα τις ανάγκες της κατασκευής.

Οι διαφορετικές προτάσεις παρουσιάστηκαν στην ολομέλεια και αξιολογήθηκαν από τα παιδιά. Μέσα από συζήτηση και επιχειρηματολογία κατέληξαν στην τελική εκδοχή της κατασκευής.
Στάδιο 4: Δοκιμάζοντας τον αισθητήρα φωτός
Τα παιδιά πειραματίστηκαν με τον αισθητήρα φωτός και παρατήρησαν πώς αντιδρά σε διαφορετικές συνθήκες φωτισμού. Χρησιμοποίησαν απλά σύμβολα, όπως ο ήλιος και το σκοτάδι, για να περιγράψουν τη λειτουργία του συστήματος καθώς και τη γενική οδηγία του κώδικα και της συνθήκης λειτουργίας του.



Στάδιο 5: Η Πασχαλίτσα κρύβει τη λύση εξοικονόμησης ενέργειας
Ο κώδικας αναπτύχθηκε στο περιβάλλον Arduino IDE από την εκπαιδευτικό, ενώ τα παιδιά συμμετείχαν ενεργά διατυπώνοντας προβλέψεις, ελέγχοντας τα αποτελέσματα και προτείνοντας αλλαγές στη λειτουργία της κατασκευής. Η τελική κατασκευή αξιοποιεί αισθητήρα φωτός, LED και ηχητική ειδοποίηση, υπενθυμίζοντας τη σημασία της υπεύθυνης χρήσης του φωτισμού και της εξοικονόμησης ενέργειας στο σχολικό περιβάλλον. Στον αρχικό σχεδιασμό υπήρχε η πρόβλεψη να σταματάει ο ήχος όταν σβήνουν τα φώτα με τη χρήση button. Ωστόσο, λόγω χρόνου δεν κατέστη εφικτό και έτσι το συμβούλιο των παιδιών του Νηπιαγωγείου Ροδόπολης αποφάσισε να ορίζει υπεύθυνο κάθε μέρα για να “σκεπάζει” το μάτι του αισθητήρα με ειδικό κάλυμμα ώστε να σταματάει ο ήχος όταν τα φώτα κλείνουν.

Η διαδρομή του 2ου Νηπιαγωγείου Άνοιξης
Στάδιο 1: Γνωριμία και ανάλυση του τρόπου λειτουργίας των βασικών στοιχείων του συστήματος αυτοματισμού
Κατά τη διάρκεια του σχολικού μας προγράμματος, τα παιδιά είχαν την ευκαιρία να γνωρίσουν με βιωματικό και παιγνιώδη τρόπο πώς λειτουργεί ένα απλό σύστημα αυτοματισμού. Μέσα από δραστηριότητες παρατήρησης, συζήτησης και πειραματισμού, ανακάλυψαν τον ρόλο των αισθητήρων ως «βοηθών» που συλλέγουν πληροφορίες από το περιβάλλον και τις μεταφέρουν στον μικροελεγκτή. Στη συνέχεια, είδαν πώς ο μικροελεγκτής επεξεργάζεται αυτές τις πληροφορίες και, ακολουθώντας τις οδηγίες που του δίνουμε μέσω προγραμματισμού, παίρνει αποφάσεις για το τι θα συμβεί. Τέλος, παρατήρησαν πώς τα στοιχεία δράσης του συστήματος ανταποκρίνονται και αλληλεπιδρούν με το περιβάλλον, κάνοντας ορατό το αποτέλεσμα των επιλογών και των εντολών τους.

Εικόνα: Γνωριμία των μαθητών με τον μικροελεγκτή και το breadboard
Στάδιο 2: Εξοικείωση με τα στοιχεία εισόδου (αισθητήρας φωτός και διακόπτης) και τα στοιχεία δράσης (LED και μονοτονικό ηχείο)
Τα παιδιά είχαν την ευκαιρία να δοκιμάσουν στην πράξη τον τρόπο λειτουργίας των στοιχείων εισόδου του συστήματος, δηλαδή του αισθητήρα φωτός και του διακόπτη, καθώς και των στοιχείων δράσης, δηλαδή του LED και του μονοτονικού ηχείου. Μέσα από πειραματισμό και παρατήρηση, διαπίστωσαν τον τρόπο που οι πληροφορίες που συλλέγει το σύστημα μπορούν να επηρεάσουν τη λειτουργία του.
Παράλληλα, με τη χρήση του αισθητήρα φωτός, κατανόησαν ότι η ένταση του φωτισμού στον χώρο μπορεί να διαφέρει και να ταξινομηθεί σε διαφορετικά επίπεδα φωτεινότητας, όπως:
- σκοτάδι (επίπεδο 2 στον προγραμματιστικό κώδικα),
- φωτισμός που προέρχεται από τις λάμπες της αίθουσας (επίπεδο 1 στον προγραμματιστικό κώδικα),
- έντονος φυσικός φωτισμός από το ηλιακό φως (επίπεδο 0 στον προγραμματιστικό κώδικα).
Με αυτόν τον τρόπο, τα παιδιά συνέδεσαν τις αλλαγές του φωτισμού με τις αντίστοιχες αντιδράσεις του συστήματος και κατανόησαν βιωματικά τη σχέση ανάμεσα στην παρατήρηση, την απόφαση και τη δράση.

Εικόνα: Εκμάθηση του τρόπου λειτουργίας του διακόπτη, του LED και του συνδυασμού αυτών.
Στάδιο 3: Σταδιακή ανάπτυξη ολοκληρωμένης κυκλωματικής διάταξης
Σταδιακά, μέσα από τη διερεύνηση, τον πειραματισμό και την επαναλαμβανόμενη αλληλεπίδραση με τα επιμέρους εξαρτήματα, οι μαθητές εξοικειώθηκαν με τον ρόλο των στοιχείων εισόδου και των στοιχείων δράσης του συστήματος. Έτσι, η τελική ολοκληρωμένη κυκλωματική διάταξη δεν αντιμετωπίστηκε ως ένα σύνθετο και αφηρημένο σύνολο, αλλά ως μια κατασκευή της οποίας μπορούσαν να αναγνωρίζουν τα μέρη, να κατανοούν τη λειτουργία τους και να ερμηνεύουν τον τρόπο με τον οποίο επιτυγχάνεται ο σκοπός της κατασκευής.

Εικόνα: Τελική κυκλωματική διάταξη. Στοιχεία εισόδου – αισθητήρας φωτός και κουμπί. Στοιχεία δράσης – LED και μονοτονικό ηχείο.
Στάδιο 4: Κατασκευή που θα φιλοξενήσει την κυκλωματική διάταξη – Παχαλίτσα
Στο στάδιο αυτό, τα παιδιά σχεδίασαν και κατασκεύασαν το εξωτερικό περίβλημα – πασχαλίτσα που θα φιλοξενήσει την κυκλωματική διάταξη. Μέσα από τη δημιουργική διαδικασία, συνέδεσαν την τεχνολογία με την κατασκευή και την αισθητική (STEAM), φροντίζοντας ώστε τα επιμέρους στοιχεία του συστήματος να ενσωματωθούν λειτουργικά στη χειροτεχνία τους. Έτσι, η τελική κατασκευή απέκτησε έναν παιγνιώδη και οικείο χαρακτήρα, μετατρέποντας το τεχνολογικό αποτέλεσμα σε μια δημιουργία των ίδιων των παιδιών.

Εικόνα: Κατασκευή φιλοξενίας της κυκλωματικής διάταξης.
Στάδιο 5: Σταδιακή ανάπτυξη προγραμματιστικού κώδικα καταsκευής
Στο στάδιο αυτό, τα παιδιά ήρθαν σε επαφή με τη διαδικασία ανάπτυξης του προγραμματιστικού κώδικα που δίνει «οδηγίες» στην κατασκευή για το πώς θα λειτουργεί. Η δημιουργία του κώδικα πραγματοποιήθηκε σταδιακά, στο περιβάλλον οπτικού προγραμματισμού (Visual Programming Language – VPL) Ardublock, ώστε να μπορούν να παρακολουθούν πώς κάθε νέα εντολή επηρεάζει τη συμπεριφορά του συστήματος.

Εικόνα: Πλήρης προγραμματιστικός κώδικας (σε περιβάλλον Arduino IDE και ο αντίστοιχος σε Ardublock)που καθιστά το κύκλωμα λειτουργικό.
Στάδιο 6: Τελικό αποτέλεσμα λειτουργίας της κατασκευής
Εξηγήσαμε στα παιδιά ότι η ακριβής λειτουργία του συστήματος που επιθυμούμε πραγματοποιείται με την ύπαρξη δύο αισθητήρων φωτεινότητας (ο ένας αισθητήρας αφορά στο περιβάλλον της αίθουσας και ο άλλος αφορά στα φώτα της αίθουσας). Προκειμένου να παραμείνει το κύκλωμα και ο κώδικας της κατασκευής απλά στην υλοποίηση και επεξήγησή τους, χρησιμοποιήθηκε μόνο ένας αισθητήρας φωτεινότητας. Για να προσεγγίσουμε την επιθυμητή λειτουργία του συστήματος καθορίσαμε 3 διαφορετικά επίπεδα φωτεινότητας και συγκεκριμένα:
- σκοτάδι (επίπεδο 2 στον προγραμματιστικό κώδικα),
- φωτισμός που προέρχεται από τις λάμπες της αίθουσας (επίπεδο 1 στον προγραμματιστικό κώδικα),
- έντονος φυσικός φωτισμός από το ηλιακό φως (επίπεδο 0 στον προγραμματιστικό κώδικα),
όπως περιγράψαμε στο Στάδιο 2.
Η ενεργοποίηση του συστήματος πραγματοποιείται μόνο όταν υπάρχει διαδοχική μετάβαση από το επίπεδο 1 στο επίπεδο 0, γεγονός που ισχύει όταν υπάρχει ηλιακό φως στην αίθουσα και προηγουμένως υπήρχαν αναμμένα φώτα.

Εικόνα-Βίντεο: Επίδειξη ενεργοποίησης του συστήματος λόγω μετάβασης από σκοτάδι σε φωτισμό από λάμπες και στη συνέχεια από “ηλιακό” – έντονο φως.
Αναφέρουμε επίσης ότι δεν υπάρχει ενεργοποίηση του συστήματος όταν η μετάβαση γίνει από το επίπεδο 2 στο επίπεδο 0, δηλαδή όταν υπάρχει ηλιακό φως στην αίθουσα και προηγουμένως υπήρχε σκοτάδι.

Εικόνα-Βίντεο: Επίδειξη μη ενεργοποίησης του συστήματος λόγω μετάβασης από σκοτάδι σε “ηλιακό” – έντονο φως.
Συμπέρασμα: Οι μαθητές κατάφεραν να αναγνωρίσουν ότι η ενεργοποίηση του συστήματος πραγματοποιείται μόνο με τη σωστή διαδοχή των καταστάσεων !!!!!!!!!!!!!
Βίντεο: Και άλλες δοκιμές μέσα στην τάξη
Προώθηση και προβολή της κοινής δράσης των δύο σχολικών μονάδων προς τον Δήμο μας (Δήμος Διονύσου)
Με την ολοκλήρωση της κατασκευής, οι μαθητές και οι μαθήτριες αποφάσισαν να μοιραστούν την ιδέα τους με την τοπική κοινότητα. Συζήτησαν πώς μια αντίστοιχη κατασκευή θα μπορούσε να αξιοποιηθεί σε δημόσιους χώρους για την ευαισθητοποίηση γύρω από την εξοικονόμηση ενέργειας.
Τα παιδιά θα αποστείλουν, με την υποστήριξη των εκπαιδευτικών, ένα ηλεκτρονικό μήνυμα προς το Δημαρχείο Διονύσου, στο οποίο θα παρουσιάζουν την ιδέα τους και θα κοινοποιήσουν τη λίστα του εξοπλισμού καθώς και τον βασικό κώδικα της κατασκευής στο πλαίσιο των ανοικτών τεχνολογιών. 
Εικόνα: Υλικά όπως καταγράφηκαν από τους μαθητές/μαθήτριες.
Στόχος τους να προτείνουν τη δημιουργία μιας αντίστοιχης εφαρμογής σε χώρο του Δημαρχείου κατά την επόμενη σχολική χρονιά, μεταφέροντας το μήνυμα της βιωσιμότητας και της υπεύθυνης χρήσης της ενέργειας στην ευρύτερη κοινότητα. Με τον τρόπο αυτό τα παιδιά βίωσαν στην πράξη ότι οι ιδέες τους μπορούν να αποκτήσουν πραγματικό κοινωνικό αντίκτυπο και ότι οι ίδιοι μπορούν να συμμετέχουν ενεργά στη διαμόρφωση ενός πιο βιώσιμου μέλλοντος.
Επίλογος
Το έργο έδωσε στα παιδιά την ευκαιρία να συνδυάσουν τη δημιουργικότητα, τη συνεργασία και την τεχνολογία με πραγματικά ζητήματα που αφορούν το περιβάλλον και τη βιωσιμότητα. Μέσα από τον πειραματισμό, τη διερεύνηση και τη λήψη αποφάσεων κατανόησαν βασικές έννοιες του φυσικού υπολογισμού, της λειτουργίας των αισθητήρων και των αυτοματισμών.
Παράλληλα, ανέπτυξαν δεξιότητες συνεργασίας, επικοινωνίας, επίλυσης προβλημάτων και υπολογιστικής σκέψης, ενώ συμμετείχαν ενεργά σε δημοκρατικές διαδικασίες σχεδιασμού και αξιολόγησης. Η συνεργασία των δύο νηπιαγωγείων και η συμμετοχή των οικογενειών ενίσχυσαν τη δημιουργία μιας ευρύτερης κοινότητας μάθησης με κοινό όραμα τη βιωσιμότητα και την ενεργό πολιτειότητα.
Το έργο ανέδειξε ότι ακόμη και οι μικρότεροι μαθητές/τριες μπορούν να αξιοποιήσουν τις ανοικτές τεχνολογίες για να κατανοήσουν σύνθετα ζητήματα, να προτείνουν λύσεις και να αναλάβουν δράση ως ενεργοί πολίτες της τοπικής και παγκόσμιας κοινότητας.
Για αναλυτικές πληροφορίες επισκεφθείτε το αποθετήριο https://github.com/Rodopoli-klab/stars_of_the_future/edit/main/README.md